IRU'dan Avrupa'ya Çağrı: Nakliyecinin Navlun Alacağı 30 Günde Ödensin!

Nakliyeciler için 30 günlük ödeme süresi talebi

Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Birliği (IRU), 8 Ekim 2026 tarihinde Avrupa Birliği'ne yönelik iki yeni politika belgesi yayımlayarak kara yolu taşımacılığında finansman ve altyapı sorunlarına dikkat çekti.

IRU'nun taleplerinin başında, taşımacılık hizmetleri için ödemelerin en fazla 30 takvim günü içinde gerçekleştirilmesi geliyor.

Öneri, hem şirketler arasındaki ticari işlemleri hem de kamu kurumlarıyla yapılan taşımacılık sözleşmelerini kapsıyor.

IRU ayrıca teslimat kabulü, hizmet doğrulaması veya fatura kontrolü gibi işlemlerin 30 günlük sürenin dışında tutularak ödemenin geciktirilmesine karşı çıkıyor.

Önemli ayrıntı: Bu düzenleme henüz AB genelinde yürürlüğe girmiş yeni bir zorunluluk değil. IRU'nun Avrupa kurumlarına sunduğu politika önerisi.

iru.org

+1

Nakliye şirketlerinde kâr marjı yüzde 1–2 seviyesine kadar düşebiliyor

IRU'nun 7 Ekim'de yayımladığı değerlendirmede, çok sayıda taşımacılık işletmesinin yalnızca yüzde 1–2 düzeyinde kâr marjlarıyla çalıştığına dikkat çekiliyor.

Bu koşullarda navlun alacaklarının gecikmesi, şirketlerin motorin, personel, bakım ve finansman giderlerini karşılamasını güçleştirebiliyor.

IRU, gecikmiş ödemelere otomatik faiz uygulanmasını ve tahsilat kurallarının daha etkili biçimde denetlenmesini de savunuyor.

Avrupa'da şirketlerin yüzde 60'ı yatırım yapmaktan kaçınıyor

IRU'nun Avrupa Komisyonu verilerine dayandırdığı açıklamada, işletmelerin yüzde 60'ının geç ödemeler nedeniyle yenilikçi çözümlere yatırım yapmadığını belirttiği aktarılıyor.

Bu oran yalnızca nakliye şirketlerine ait değil; Avrupa Komisyonunun daha geniş işletme verilerine dayanıyor.

IRU'ya göre geciken tahsilatlar, özellikle finansal rezervleri sınırlı küçük taşımacılık işletmelerinin araç filosunu yenileme ve yeni teknolojilere yatırım yapma kapasitesini azaltıyor.

Elektrikli TIR yatırımlarında ikinci sorun: Şarj altyapısı

IRU'nun ikinci politika belgesi, AB'nin Alternatif Yakıtlar Altyapı Yönetmeliği'nin (AFIR) gözden geçirilmesine odaklanıyor.

Birlik, elektrikli ağır vasıtaların yalnızca halka açık şarj istasyonlarına bağımlı olmaması gerektiğini belirtiyor.

Bu kapsamda taşımacılık şirketlerinin kendi depolarında kurduğu şarj altyapısını, isterlerse başka işletmelerin kullanımına da açabilmesine yönelik ortak bir Avrupa çerçevesi öneriliyor.

IRU, depo sahiplerinin bu altyapıyı üçüncü taraflara açıp açmama konusunda serbest olması gerektiğini özellikle vurguluyor.

IRU: Taşımacıların öngörülebilir nakit akışına ihtiyacı var

IRU Avrupa Birliği Direktörü Raluca Marian, sıfır emisyonlu araçlara geçiş sürecinde işletmelerin yüksek ilk yatırım maliyetleri ve dar kâr marjlarıyla karşı karşıya bulunduğunu belirtti.

Marian'ın değerlendirmesine göre, taşımacıların hem operasyonlarına uygun güvenilir şarj altyapısına hem de gerçekleştirdikleri hizmetin bedelini zamanında alabilecekleri öngörülebilir bir ödeme sistemine ihtiyacı var.

IRU, bu iki koşulun birlikte sağlanmasının sıfır emisyonlu taşımacılığa geçişi kolaylaştıracağını savunuyor.

Türk nakliyeciler için ne anlama geliyor?

Avrupa'ya çalışan Türk nakliye şirketleri açısından navlun tahsilat süreleri, işletme sermayesi yönetiminin önemli unsurlarından biri.

Özellikle uzun mesafeli taşımacılıkta yakıt, otoyol, sürücü ve diğer operasyon giderlerinin önemli bölümü navlun bedeli tahsil edilmeden önce karşılanıyor.

Bu nedenle IRU'nun 30 günlük ödeme önerisi, Türk taşımacılık sektörü açısından da izlenmeye değer bir gelişme.

Ancak önerinin ileride AB mevzuatına dönüşmesi halinde Türkiye merkezli taşıyıcılara hangi sözleşmelerde ve hangi koşullarda uygulanacağı ayrıca hukuki değerlendirme gerektirecek.

Kamyonum değerlendirmesi: Avrupa'da taşımacılığın geleceği yalnızca elektrikli kamyonlara ve yeni teknolojilere bağlı değil. Nakliyecinin yaptığı işin bedelini zamanında alabilmesi de filo yenileme ve yatırım kapasitesi açısından belirleyici önem taşıyor.

Kaynak:

IRU – Green investment needs depot charging, cash flow certainty, 8 Ekim 2026

.