Avrupa'da Ulaştırma Bütçesi Alarmı: IRU'dan 5 Milyar Avroluk Kesinti Planına Tepki

Avrupa Birliği'nin gelecek yedi yıllık bütçesine ilişkin müzakereler, ulaştırma sektöründe yeni bir tartışmayı beraberinde getirdi. Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Birliği (IRU), AB Konseyi İrlanda Dönem Başkanlığı tarafından hazırlanan 2028–2034 Çok Yıllı Mali Çerçeve (MFF) uzlaşma taslağında ulaştırma yatırımlarına ayrılan kaynağın azaltılmasına karşı çıktı.

IRU'nun 14 Ekim 2026 tarihli açıklamasına göre taslak, Avrupa Komisyonunun önerdiği toplam bütçede yüzde 8 oranında kesinti öngörüyor. Avrupa'nın önemli ulaştırma bağlantılarını finanse eden Avrupa'yı Birleştirme Mekanizması'nın (Connecting Europe Facility – CEF) ulaştırma bütçesinde ise yaklaşık 5 milyar avroluk azalma gündemde.

Güvenli TIR parkları ve sınır ötesi koridorlar gündemde

IRU, Avrupa'nın rekabet gücünü artırmak, iklim hedeflerini gerçekleştirmek ve ulaştırma altyapısını geliştirmek için daha güçlü yatırımlara ihtiyaç duyduğunu vurguladı.

Birliğe göre sınır ötesi ulaştırma koridorları, sıfır emisyonlu araçların ihtiyaç duyduğu altyapı, güvenli park alanları ve dijital ulaştırma sistemleri, yalnızca ulusal bütçelerle karşılanamayacak ölçekte yatırımlar gerektiriyor.

IRU: Üye ülkeler kararlarını yeniden değerlendirmeli

IRU AB Direktörü Raluca Marian, kesinti niyetinden duydukları üzüntüyü dile getirerek Avrupa'nın sürdürülebilir altyapı yatırımlarına ihtiyaç duyduğu bir dönemde bu yaklaşımın kaygı verici olduğunu belirtti.

Marian, Avrupa Komisyonunun Sürdürülebilir Ulaştırma ve Turizmden Sorumlu Üyesi Apostolos Tzitzikostas'ın da Avrupa'nın gelecekteki ulaştırma altyapısı için AB yatırımlarının önemini vurguladığını hatırlattı.

Karayolu taşımacılığı sektörünün dönüşüme katkı sunmaya hazır olduğunu belirten Marian, gerekli finansmanın sağlanması için üye ülkelere çağrıda bulundu.

46 kuruluş en az 100 milyar avro istemişti

IRU, şubat ayında 45 Avrupa ulaştırma kuruluşuyla birlikte yayımladığı açık mektupta, yeni dönem CEF programına en az 100 milyar avro ayrılması çağrısında bulunmuştu.

Birlik, mevcut finansman taleplerinin hâlihazırda kullanılabilir kaynakları aştığını, olası kesintinin yatırım ihtiyacı ile mevcut kaynaklar arasındaki farkı daha da büyüteceğini belirtiyor.

IRU, müzakereler boyunca AB kurumları ve üye ülkelerle temaslarını sürdüreceğini açıkladı.

Türkiye'deki uluslararası nakliyecileri nasıl etkileyebilir?

Türkiye'den Avrupa'ya karayoluyla yük taşıyan işletmeler açısından gelişme yakından izlenmesi gereken bir konu.

Avrupa'daki ulaştırma koridorlarının geliştirilmesi, güvenli TIR parklarının artırılması ve alternatif yakıt altyapısının yaygınlaştırılması, Türk nakliyecilerin Avrupa operasyonlarıyla da bağlantılı.

Ancak burada önemli bir ayrım bulunuyor: Söz konusu kesinti henüz kesinleşmiş bir bütçe kararı değil, müzakere edilen bir taslak. Ayrıca Türk taşımacılar üzerindeki doğrudan mali etkisine ilişkin açıklanmış bir hesaplama bulunmuyor.