Avrupa'da TIR Parklarında Güvenlik Alarmı: Şoförlerin %79'u Tehlikeli Durum Yaşadığını Bildirdi
Avrupa Komisyonunun araştırmasına göre sürücülerin %79'u park halindeyken güvenlik tehdidi veya tehlikeli durum yaşadığını bildirdi. AB'deki yaklaşık 380 bin TIR park yerinin yalnızca 4.943'ü AB güvenlik standartlarına göre sertifikalı. DEKRA'nın 2026 araştırması ise hırsızlık endişesi, park yeri arayışları ve yüksek ücretlere dikkat çekiyor.
- | Kamyonum
Avrupa Yollarında Güvenli Park Sorunu Büyüyor
Avrupa'da uluslararası karayolu taşımacılığı yapan profesyonel sürücüler için güvenli park alanlarına erişim, taşımacılık sektörünün önemli sorunlarından biri olmaya devam ediyor.
Avrupa Komisyonunun 21 Kasım 2025 tarihli COM(2025) 703 sayılı raporu ve DEKRA'nın 4 Eylül 2026 tarihinde yayımladığı sürücü araştırması, TIR parklarında yaşanan güvenlik ve altyapı sorunlarını farklı yönleriyle ortaya koyuyor.
Araştırmalarda yük ve yakıt hırsızlığı, araçlara izinsiz giriş, yetersiz kamera ve aydınlatma sistemleri, park yeri eksikliği, yüksek ücretler ve hijyen sorunları öne çıkıyor.
Özellikle uzun mesafeli taşımacılık yapan sürücüler için güvenli park alanı bulmak, yalnızca dinlenme ihtiyacını değil, araç ve yük güvenliğini de doğrudan ilgilendiriyor.
Avrupa Komisyonu: Sürücülerin %79'u Güvenlik Tehdidi veya Tehlikeli Durum Yaşadı
Avrupa Komisyonunun Avrupa Parlamentosu ve Konseye sunduğu rapora göre araştırmaya katılan sürücülerin %79'u, araçları park halindeyken güvenlik tehdidi veya tehlikeli bir durumla karşılaştığını bildirdi.
Park alanlarında kendisini güvende hissettiğini belirten sürücülerin oranı ise yalnızca %9 olarak kaydedildi.
Taşımacılık işletmelerine ilişkin veriler de dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu.
Güvensiz park alanlarında hırsızlık veya vandalizm yaşadığını bildiren işletmelerin oranı %85 olurken, güvenli park alanlarında bu oran %41 olarak belirlendi.
Bu sonuçlar, güvenlik önlemlerine sahip park alanlarında da olayların yaşanabildiğini, ancak güvensiz alanlarda bildirilen sorunların daha yüksek olduğunu gösteriyor.
Söz konusu veriler Avrupa genelindeki araştırma katılımcılarına ait olup yalnızca Türk TIR şoförlerini kapsamıyor.
Yaklaşık 380 Bin Park Yerinin Yalnızca 4.943'ü AB Standartlarına Göre Sertifikalı
Avrupa Komisyonunun raporunda yer alan verilere göre Avrupa Birliği'nde kamyonlar için yaklaşık 380 bin park yeri bulunuyor.
Ancak bu kapasitenin yalnızca 4.943 park yeri, AB'nin güvenli ve emniyetli TIR park alanlarına ilişkin standartları kapsamında sertifikalandırılmış durumda.
Bu rakam, Avrupa'daki diğer bütün park alanlarının güvensiz olduğu anlamına gelmiyor. Sertifikalandırılmamış park alanları da farklı güvenlik ve hizmet özelliklerine sahip olabiliyor.
Bununla birlikte sertifikalı park kapasitesinin toplam park kapasitesi içindeki sınırlı payı, Avrupa Komisyonunun dikkat çektiği önemli altyapı sorunlarından birini oluşturuyor.
Komisyonun araştırmasında, toplam park talebinin AB standartlarına uygun sertifikalı güvenli park alanlarıyla karşılanması esas alındığında 390.057 park yeri açığı hesaplanıyor.
Mevcut eğilimler ve gelecekteki taşımacılık talebi dikkate alındığında bu açığın 2040 yılında yaklaşık 483 bin park yerine ulaşabileceği öngörülüyor.
Bu hesaplama, Avrupa'daki bütün park türleri için mevcut toplam park yeri açığını değil, sertifikalı güvenli park kapasitesine yönelik ihtiyacı ifade ediyor.
DEKRA 2026: Şoförlerin %24'ü Park Yeri Bulmak İçin Bir Saatten Fazla Arıyor
Uluslararası teknik denetim ve belgelendirme kuruluşu DEKRA'nın 2026 Yol Güvenliği Raporu kapsamında gerçekleştirdiği araştırma, park yeri bulma sürecinde yaşanan güçlükleri ortaya koyuyor.
Farklı ülkelerden yaklaşık 100 profesyonel sürücünün katıldığı araştırmaya göre sürücülerin %43'ü uygun park yeri bulmak için 30 ila 60 dakika harcadığını bildirdi.
Park yeri arayışının bir saatten fazla sürdüğünü belirtenlerin oranı ise %24 oldu.
Araştırmada sürücüler, park yeri bulmanın özellikle Almanya'da zorlaştığını ifade etti.
TIR'lara ayrılmış park alanlarının başka araçlar tarafından kullanılması da kapasite sorununu artıran nedenlerden biri olarak gösterildi.
DEKRA'nın bulgularına göre park yeri arayışı özellikle öğleden sonra 15.00 ile 17.00 saatleri arasında güçleşiyor.
Uygun dinlenme alanına zamanında ulaşamamak, profesyonel sürücülerin sürüş ve dinlenme sürelerini planlamasını zorlaştırabiliyor.
Park Bulamayan Sürücüler Riskli Noktalarda Durmak Zorunda Kalabiliyor
DEKRA araştırmasında sürücülerin yaklaşık üçte ikisi, uygun park yeri bulamadıkları için birden fazla kez tehlikeli noktalara park etmek zorunda kaldığını bildirdi.
Bu noktalar arasında otoyol giriş ve çıkışları ile emniyet şeritleri de bulunuyor.
Araştırmaya katılan sürücülerin yarısından fazlası, uygun bir park alanına ulaşabilmek için düzenli olarak 20 kilometreden fazla ilave yol yaptığını belirtti.
DEKRA, park yeri arayışının uzamasının ve uygun olmayan noktalara park edilmesinin trafik güvenliği açısından risk oluşturduğuna dikkat çekiyor.
Özellikle sürüş ve dinlenme sürelerine ilişkin kurallara uymak zorunda olan profesyonel sürücüler açısından park kapasitesinin yetersizliği, operasyonel planlamayı da etkiliyor.
Hırsızlık, Araçlara İzinsiz Giriş ve Fiziksel Saldırı Endişesi
Avrupa Komisyonunun raporunda, TIR parklarındaki güvenlik sorunları arasında yük hırsızlığı, yakıt hırsızlığı, araç kabinlerine izinsiz giriş ve şiddet içeren soygunlar yer alıyor.
Raporda, düzensiz göç amacıyla araçlara izinsiz binilmesi gibi olayların da taşımacılık işletmeleri ve sürücüler açısından güvenlik riski oluşturduğu belirtiliyor.
DEKRA'nın 2026 araştırması da sürücülerin güvenlik endişelerini ortaya koyuyor.
Araştırmaya katılan sürücülerin %60'ı, video gözetim sistemlerinin bulunmamasını önemli bir güvenlik riski olarak değerlendiriyor.
Yetersiz aydınlatma da sürücülerin dile getirdiği sorunlar arasında bulunuyor.
Katılımcıların yaklaşık üçte biri, polis veya güvenlik hizmetlerinin bulunmaması nedeniyle kendisini güvende hissetmediğini belirtiyor.
Sürücülerin yaklaşık yarısı ise araçlara izinsiz giriş, yük hırsızlığı, vandalizm veya fiziksel saldırı endişesi nedeniyle bazı park alanlarından özellikle uzak durduğunu ifade ediyor.
DEKRA'nın aktardığı sürücü deneyimlerinde Fransa'daki saldırı olaylarına, Benelüks ülkelerinde araçlara izinsiz giriş girişimlerine ve tenha park alanlarında yakıt depolarına zarar verilmesine ilişkin anlatımlar da bulunuyor.
Bu örnekler, araştırmaya katılan sürücülerin deneyimlerine dayanıyor. İlgili ülkelerdeki bütün park alanlarını temsil eden resmî suç istatistikleri olarak değerlendirilmemeli.
Park İçin 25, Duş İçin 10 Avroya Varan Ücretler
Avrupa'daki TIR parklarında güvenlik sorunlarının yanı sıra hizmet kalitesi ve maliyetler de sürücülerin şikâyetleri arasında yer alıyor.
DEKRA araştırmasında bazı sürücüler, gecelik park için 25 avroya ve duş hizmetleri için 10 avroya varan ücretleri yüksek bulduklarını ifade etti.
Bu tutarlar Avrupa genelinde uygulanan sabit tarifeler değil, araştırmaya katılan sürücülerin bildirdiği ücret örnekleri.
Hijyen koşulları da araştırmada öne çıkan başlıklardan biri oldu.
Sürücüler, temiz tuvalet ve duş alanlarına, yeterli aydınlatmaya, güvenlik kameralarına ve uygun dinlenme imkânlarına ihtiyaç duyduklarını belirtti.
DEKRA'nın araştırması, profesyonel sürücülerin yalnızca daha fazla park alanı değil, güvenli ve sağlıklı dinlenme koşulları da talep ettiğini gösteriyor.
Dijital Park Uygulamaları Yaygınlaşıyor
Park alanlarının yetersizliği, profesyonel sürücülerin dijital çözümlerden daha fazla yararlanmasına da neden oluyor.
DEKRA araştırmasına katılan sürücülerin yaklaşık üçte ikisi, uygun park yeri bulmak amacıyla mobil uygulamalar kullandığını bildirdi.
Bu uygulamalar aracılığıyla güzergâh üzerindeki park alanlarının konumu, sunulan hizmetler ve bazı tesislerde rezervasyon imkânları incelenebiliyor.
Avrupa Komisyonu da güvenli park alanlarına erişimin geliştirilmesinde dijital bilgi sistemlerinin önemine dikkat çekiyor.
Ancak dijital uygulamalar, fiziksel park kapasitesinin yetersizliğini tek başına ortadan kaldırmıyor.
Avrupa Birliği Güvenli Park Standartlarını Geliştiriyor
Avrupa Birliği, profesyonel sürücüler için güvenli ve emniyetli park alanlarına yönelik ortak standartlar uyguluyor.
2022/1012 sayılı AB düzenlemesi, güvenli TIR park alanlarının sertifikalandırılmasında kullanılacak hizmet ve güvenlik kriterlerini belirliyor.
Bu kapsamda park alanları bronz, gümüş, altın ve platin olmak üzere dört güvenlik seviyesinde sertifikalandırılabiliyor.
Standartlar kapsamında güvenlik önlemlerinin yanı sıra sürücülerin temel ihtiyaçlarını karşılayabilecek hizmet koşulları da değerlendiriliyor.
Avrupa Komisyonu, mevcut park alanlarının iyileştirilmesini, yeni güvenli park yatırımlarının yapılmasını ve sertifikalı park ağının genişletilmesini gerekli görüyor.
Bu çalışmaların amacı, araç ve yük güvenliğinin artırılmasının yanı sıra sürücülerin çalışma ve dinlenme koşullarının iyileştirilmesi.
IRU: Güvenli Park Alanları Şoför Açığıyla da Bağlantılı
Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Birliği (IRU), 30 Haziran 2026 tarihinde yayımladığı küresel sürücü açığı araştırmasında, profesyonel sürücülerin çalışma koşullarının önemine dikkat çekti.
IRU'nun araştırmasında Avrupa'da yaklaşık 502 bin kamyon şoförü pozisyonunun doldurulamadığı belirtiliyor.
Araştırma, ücretlerin yanı sıra güvenli park alanlarına erişim, sürücülerin evlerine dönüş sıklığı, öngörülebilir çalışma programları ve iş-yaşam dengesinin de mesleğin tercih edilmesinde önemli rol oynadığını ortaya koyuyor.
IRU, sürücü açığının yalnızca yeni personel alımıyla çözülemeyeceğini, çalışma koşullarının da iyileştirilmesi gerektiğini vurguluyor.
Bu nedenle güvenli park alanlarının geliştirilmesi, Avrupa'da profesyonel sürücülere yönelik çalışma koşullarının iyileştirilmesi açısından önemli başlıklardan biri olarak değerlendiriliyor.
Türk TIR Şoförleri Açısından Neden Önemli?
Avrupa Komisyonu ve DEKRA'nın araştırmaları yalnızca Türk TIR şoförlerini kapsayan çalışmalar değil.
Bununla birlikte Almanya, Fransa, Belçika, Hollanda ve İtalya gibi ülkeler, Türkiye'den Avrupa'ya uluslararası karayolu taşımacılığı yapan firmaların da faaliyet gösterdiği güzergâhlar arasında bulunuyor.
Bu nedenle Avrupa'daki güvenli park alanlarının yetersizliği, yüksek park ücretleri, hijyen sorunları ve hırsızlık riskleri Türk taşımacılık sektörü açısından da önem taşıyor.
Uzun mesafeli taşımalarda sürüş ve dinlenme sürelerinin planlanması, yük güvenliğinin sağlanması ve uygun park alanlarına erişim, operasyonların temel unsurları arasında yer alıyor.
Özellikle yüksek değerli yük taşıyan işletmeler açısından park alanlarının güvenlik özellikleri, taşıma planlamasında dikkate alınması gereken konulardan biri.
Ancak Avrupa genelindeki araştırmalarda açıklanan %79, %85 veya %9 gibi oranların doğrudan Türk TIR şoförlerine ait olduğu söylenemez.
Türk sürücülerinin Avrupa'daki park alanlarında karşılaştığı sorunların sıklığını ve niteliğini ortaya koymak için Türkiye odaklı ayrı saha araştırmalarına ihtiyaç bulunuyor.
Güvenli Park Alanları Uluslararası Taşımacılığın Temel İhtiyaçlarından Biri
Avrupa Komisyonu ve DEKRA'nın araştırmaları, TIR parklarının yalnızca araçların durduğu alanlar olmadığını; sürücü güvenliği, dinlenme koşulları ve lojistik operasyonların sürekliliği açısından önemli altyapılar arasında yer aldığını ortaya koyuyor.
Avrupa'da sertifikalı güvenli park kapasitesinin sınırlı olması, sürücülerin park halindeyken güvenlik tehdidi yaşadıklarını bildirmesi ve uygun park alanı bulmak için uzun süre harcamaları, sorunun farklı boyutlarını gösteriyor.
Yeni güvenli park alanlarının oluşturulması, mevcut tesislerin iyileştirilmesi, kamera ve aydınlatma sistemlerinin geliştirilmesi, hijyen koşullarının yükseltilmesi ve dijital park bilgilerinin yaygınlaştırılması, araştırmalarda öne çıkan çözüm alanlarını oluşturuyor.
Türkiye ile Avrupa arasındaki uluslararası taşımacılıkta kullanılan güzergâhlardaki park koşullarının iyileştirilmesi, Türk sürücülerinin güvenliği ve çalışma koşulları açısından da önem taşıyor.
Avrupa'daki araştırmaların ortaya koyduğu tablo, güvenli TIR parklarına erişimin yalnızca konfor meselesi olmadığını; sürücülerin can güvenliği, taşınan yükün korunması ve uluslararası karayolu taşımacılığının sürdürülebilirliği açısından temel bir ihtiyaç olduğunu gösteriyor.
KAYNAKLAR
-
Avrupa Komisyonu – 21 Kasım 2025, COM(2025) 703: Güvenli ve emniyetli TIR park alanlarına ilişkin rapor.
https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:52025DC0703 -
Avrupa Komisyonu – 11 Nisan 2025: Avrupa'da profesyonel sürücüler için güvenli park alanı ihtiyacına ilişkin araştırma.
https://transport.ec.europa.eu/news-events/news/more-safe-and-secure-parking-professional-drivers-needed-eu-study-reveals-2025-04-11_en -
DEKRA – 4 Eylül 2026: Parking Madness for Long-Distance Truckers.
https://www.dekra.com/en/parking-madness-for-long-distance-truckers/ -
IRU – 30 Haziran 2026: Küresel kamyon şoförü açığı araştırması.
https://www.iru.org/news-resources/newsroom/operators-deeply-concerned-worsening-driver-shortage-new-iru-report -
Avrupa Birliği – 2022/1012 sayılı düzenleme: Güvenli ve emniyetli park alanları için standartlar.
https://eur-lex.europa.eu/eli/reg_del/2022/1012/oj







YORUMLAR
Yorum Yap