Rüşvet Almak İçin Öküzün Altında Buzağı Arıyorlar

“Rüşvet Almak İçin Öküzün Altında Buzağı Arıyorlar”

1996 yılından beri uluslararası taşımacılık yapan İlhan Erdoğan’la bu mesleği, uluslararası taşımacılıkta ne tür sorunlar yaşadığını konuştuk. Erdoğan, mesleğe isteyerek başladığını ancak daha sonra pişman olduğunu belirterek, bu mesleğe başlamayı düşünene de karşı olduğunu söylüyor. Uluslararası taşımacılık konusunda özellikle sınır geçişlerinde yaşadıkları rüşvet olaylarından yakınan İlhan Erdoğan, bilhassa Bulgar ve Sırp sınır kapılarında çekilen sıkıntılardan da oldukça dertli. Erdoğan, rüşvet konusunda ise şunu anlatıyor. “Bunlar sırf rüşvet almak için eksikleri aramak yerine öküzün altında buzağı aıyorlar”. Mevcut sıkıntılar konusunda yetkililerin ise kendileriyle yeteri kadar ilgilenmediğini iddia ediyor.  

İlk önce şunu sorarak başlamak istiyorum röportaja. Bu mesleğe isteyerek mi başladınız?

Bu mesleğe ilk başta isteyerek başladım. Ama yapacak başka mesleğim olsa hayatta yapmam bu işi. Düşünene de karşıyım. Yapacak arkadaşlar var ama ben onlara hayır sakın bu mesleğe girmeyin diyorum.

Neden?

Birincisi aile hayatın yok. Gecesi gündüzü yok. Yerin yurdun belirsiz.

Peki, bu işe ilk başladığınızda bunun farkında değil miydiniz?

Hayır. Ben çiftçi çocuğuyum. Traktörün üzerinden alıp kamyonun üzerine bindirdiler. İlkin söyleselerdi öğrenirdim ama şimdi zaman geçti. Araba alındı bir o kadar da borca girildi. Borcu ödüyoruz bu sefer de Avrupa diyor ki aracın eskidi aracını yenile. Aracını yenileyince bir daha borca giriyorsun.

Kazandığınız para ailenizi geçindirmenize yetiyor mu peki?

Şu anda ailemi geçindirmekte yeterli. Ama bu arabaya bu kadar paralar bağlayıp kazandığına bakarsan hiçbir şey değil. Bir araç şu anda iki şoför parası kazanıyor. Başka kazancı yok. Bu aracı satsan 125 bin Euro. Ama kazancına baksan değmez. Ama kendi işimiz olduğu için mecburen bu işe devam ediyoruz.

Peki, uluslararası taşımacılık yapan biri olarak bize yaşadığınız sorunlardan bahseder misiniz? Özellikle sınır geçişlerinde ne tür sorunlarla karşılaşıyorsunuz?

Yaşadığımız sorunlar genellikle rüşvetle ilgili. Aşağı yukarı 11 yıldır Avrupa’ya yük taşıyorum. Avrupa’daki gümrüklerde 10 dakikalık işi 2 dakikada halledip geçiyorum. Yani bizleri çok fazla oyalamıyor. Ama İran olsun, Türkmen kapıları olsun onların gözü senin cebinde. Acaba ne verecek diye oyaladığı için sınır geçişleri çok zaman alıyor. Bu yüzde de o taraflara çalışmayı pek sevmiyorum. Bu nedenle de çoğunlukla Avrupa’ya yönelik çalışıyorum.

Peki, Avrupa’daki sınır geçişlerinde sorun yaşıyor musunuz? Yaşıyorsanız size daha çok bu sorunları hangi ülkeler yaşatıyor?

 Avrupa’da sorun yaratan yerler daha çok Sırp ve Bulgar Sınır Kapıları. Özellikle Bulgaristan AB’ye girdikten sonra başlı başına sorun olmaya başladı. Onların kontrol notaları var. Güya Alman polisi, onları, “gelen araçların eksiklerini kontrol edin” diye eğitti. Bunlar sırf rüşvet almak için eksikleri aramak yerine öküzün altında buzağı arıyorlar. Alman kanunları diyor ki; “Sen bu aracı 4,5 saat sürebilir, 1 saat dinlenir sonra yola devam edebilirsin”. Ama Bulgar buna “hayır” diyor. “Sen ikişer saat aralıklarla sür”. Biz de soruyoruz o zaman: “Arkadaş sen Avrupa ülkesi değil misin?”. “Evet ama burası böyle” diyor. Yani tek amacı rüşvet almak.

Bu dinlenme süreleri her ülkede aynı değil mi?

Her ülkede aynı ama Bulgar kabul etmiyor. Amacı rüşvet almak değil mi. Almanya’da 2007’de yürürlüğe giren yeni kanun diyor ki; “4,5 saat araba sürdüysen, 1 saat dinlenebilirsin. Ondan sonra 3 - 3 sür, 2 - 2 sür doldur saatini sonra 11 saat arabayı kıpırdatmayacaksın” diyor. Biz buna uymamıza rağmen Bulgar bunu kabul etmiyor. Diyor ki; “neden siz 4,5 saat sürüyorsunuz da 3 saat sürmüyorsunuz” diyor. Biz de diyoruz ki; “Almanya bu kanunu koyuyor”. Onlar da “burası Bulgaristan” diyor. “Ama siz Avrupa ülkesisiniz” diyoruz. “Yok” diyor “Buranın kanunu böyle”. Yani tek amacı şoförden rüşvet almak.

Bu sıkıntılarınızın çözümünde yetkililer size yeterince destek oluyorlar mı?

Yetkililer şoförlere hiçbir zaman sahip çıkmıyor. Bir sorunla karşılaştığımızda diyor ki; “sen kendi çabanla geç”. Yani bu sen para ver geç demek. Ben bunu Romanya Konsolosluğu’nda yaşadım. Almanya’dan ADR yükü ile geliyorum. Firmanın da UBAK belgesi var. Bunu benim de kullanma yetkim var. Bununla Romanya’ya giriş yaptım. Çıkış yaparken sen bununla çıkış yapamazsın diyor. Yükü de Özbekistan’a götürüyorum. Diyor ki; “Bu Özbekistan’da geçerli değil. Ben de dedim ki bu seni ilgilendirmez. Bu Özbekistan’ın sorunu. Gümrük memuruyla tartıştık bu konuda.

Sonra ne oldu?

Sonra sabah Romanya Konsolosluğu’nu aradım. Sorunu anlattım ve bana yardımcı olun dedim. Onlarda “Orası kendi başına bir hükümet biz oraya karışamıyoruz” dedi. Ben de dedim ki “o zaman siz boşuna maaş alıyorsunuz orada. Bir Türk vatandaşı olarak bana yardımcı olmayacaksanız orada neden duruyorsunuz”. Diyor ki “Kaptan kendi çabalarınla geçmeye çalış”. Yani diyor ki “Rüşvet ver geç” demek istiyor. Konsolosluk bana bunu derse yetkililer sahip çıkmazsa şoför ne yapsın.