TIR Sistemi Brezilya’yı Küresel Ticaretin Merkezine Taşıyor

IRU Genel Sekreteri Umberto de Pretto, Brezilya’nın TIR sistemine katılımını “ülke ve bölge için dönüştürücü bir kilometre taşı” olarak niteledi.

BM destekli TIR sistemi, Atlantik ve Pasifik’i birbirine bağlayacak Biyooceanic (Bioceanic) Koridoru yatırımlarının verimliliğini artıracak. Bu koridor; Brezilya, Paraguay, Arjantin ve Şili üzerinden iki okyanusu birbirine bağlamayı hedefliyor.

TIR sistemi sayesinde:

• Sınır geçiş süreleri %92’ye kadar kısalıyor

• Taşıma maliyetleri %50’ye kadar düşüyor

• Mallar mühürlü şekilde taşınıyor, yalnızca varış noktasında açılıyor

• Vergi ve gümrük harçları için mali garanti sağlanıyor

TIR, 1949’da IRU tarafından oluşturuldu ve 1975’ten bu yana Birleşmiş Milletler çatısı altında yürütülüyor.

Türkiye açısından etkisi nasıl olur?

1. Küresel rekabet artar

Türkiye, TIR sistemini yıllardır aktif kullanan ülkelerden biri.
Brezilya’nın TIR’a katılmasıyla:

• Güney Amerika çıkışlı yükler daha hızlı ve ucuz taşınacak

• Avrupa ve Asya pazarlarına erişimleri kolaylaşacak
  Bu da bazı hatlarda Türkiye merkezli taşımayla rekabeti artırabilir

2. Türkiye için yeni hat ve işbirliği fırsatı doğar

Brezilya’nın TIR’a girmesi:

• Türkiye – Latin Amerika arasında
  TIR + denizyolu + kara bağlantılı multimodal hatların önünü açar

• Türk lojistik firmaları:

  • Brezilya çıkışlı yüklerin Avrupa dağıtımında rol alabilir

  • Transit hub (aktarma ülkesi) olma şansını güçlendirebilir

3. Türkiye’nin stratejik konumu daha da önem kazanır

Brezilya’nın Bioceanic Koridoru:

• Atlantik–Pasifik arası ticareti hızlandıracak
  Bu da:

• Avrupa ↔ Güney Amerika ↔ Asya zincirinde
  Türkiye’yi doğal köprü ülke haline getirir

Ama burada kritik nokta:

Türkiye’nin sınır geçişleri, vize süreçleri ve gümrük uygulamaları yavaş kalırsa, bu avantaj başkalarına gider.

Özetle

Risk:
Güney Amerika menşeli yükler Avrupa’ya daha rekabetçi maliyetle ulaşır

Fırsat:
Türkiye, Brezilya–Avrupa–Asya hattında lojistik merkez olabilir

Stratejik sonuç

Brezilya’nın TIR’a katılması şunu gösteriyor:

Dünya TIR ile ticareti hızlandırırken, Türkiye bu sistemi zaten kullanıyor ama
siyasi (vize), idari (gümrük) ve altyapı tarafında hızlanmazsa avantajını kaybedebilir.